ระหว่างเดือนกันยายนถึงตุลาคมของทุกปี เป็นช่วงที่สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ เสด็จฯ แปรพระราชฐาน มาประทับที่พระตำหนักทักษิณราชนิเวศน์ และทรงงานในพื้นที่ทุรกันดารต่างๆ ในจังหวัดนราธิวาสและจังหวัดใกล้เคียง ทรงรับทราบถึงปัญหาความทุกข์ร้อนของราษฎรที่ส่วนใหญ่ประกอบอาชีพเกษตรกรรม และประสบปัญหาที่สำคัญ คือ เรื่องดิน และน้ำ ซึ่งประกอบกันทั้งปริมาณและคุณภาพ ได้แก่ ดินเปรี้ยว ดินอินทรีย์ ขาดที่ดินทำกิน น้ำท่วม ฝนแล้ง ไปจนถึงเรื่อง ของน้ำเปรี้ยว จึงทำให้อาชีพการเกษตรที่ยากลำบากอยู่แล้ว กลับทับทวีให้เกษตรกรมีชีวิตที่แร้นแค้นลำเค็ญเป็นทวีคูณ

           ด้วยทรงห่วงใยในชีวิตความเป็นอยู่ของราษฎรเหล่านั้น ได้พระราชทานพระราชดำริให้หาพื้นที่จัดทำฟาร์มตัวอย่าง ตามพระราชดำริขึ้นในจังหวัดนราธิวาส เมื่อเดือนกรกฎาคม 2543 จังหวัดนราธิวาสและศูนย์ศึกษาการพัฒนาพิกุลทองฯ จึงได้ประสานขอใช้พื้นที่สาธารณประโยชน์โคกปาฆาบือซา บ้านจาเราะ สโตร์ อำเภอเมือง นราธิวาส จำนวน 205 ไร่ และที่ดินราชพัสดุที่อยู่ติดกันอีก 14 ไร่ รวมเป็น 219 ไร่ จัดทำเป็นฟาร์มตัวอย่างตามพระราชดำริขึ้น โดยมีวัตถุประสงค์ ให้เป็นแหล่งจ้างแรงงานแก่เกษตรกรที่ว่างงาน ได้เข้ามาเป็นคนทำงานในฟาร์ม และเป็นแหล่งผลิตอาหารที่สำคัญ ของจังหวัดนราธิวาส ผลพลอยได้ที่ตามมา คือ คนงานที่ปฏิบัติงานจะได้ฝึกฝนการทำเกษตรในสาขาต่างๆ ในฟาร์มนี้ เมื่อมีความชำนาญพอจะกลับไปประกอบอาชีพในที่ดินของตนเองได้ ก็นับว่าเป็นประโยชน์อย่างยิ่งต่อตัวของเกษตรกรเอง

           พื้นที่ฟาร์ม เดิมมีสภาพเป็นป่าเสม็ดเสื่อมโทรม รกร้าง ดินส่วนใหญ่เป็นดินปนทราย จัดเป็นชุดดินบาเจาะ มีความอุดมสมบูรณ์ตามธรรมชาติต่ำ มีพื้นที่ตอนกลางเป็นแนวแคบๆ เป็นดินเปรี้ยว การปรับปรุงดินทำโดยใช้ปุ๋ยหมัก ปุ๋ยพืชสด ปุ๋ยคอก เพื่อเพิ่มความอุดมสมบูรณ์ของดินก่อน ในส่วนที่เป็นดินเปรี้ยวซึ่งเป็นดินชั้นตื้นและที่ลุ่มกว่าบริเวณอื่นๆ จึงสามารถขุดดินออก และทำเป็นสระน้ำประจำฟาร์มได้ 

          การจัดวางผังฟาร์ม ได้แบ่งพื้นที่จัดทำกิจกรรมต่างๆ ออกเป็นพื้นที่ปลูกพืช พื้นที่เลี้ยงสัตว์ พื้นที่เลี้ยงสัตว์น้ำ ที่นา พื้นที่อนุรักษ์เป็นสวนป่า จากนั้นจึงเริ่มเข้าไปใช้ประโยชน์พื้นที่ตามผังที่วางไว้ ด้วยความร่วมมือประสานงาน ของหน่วยงานต่างๆ ในพื้นที่ และการสนับสนุนจากหน่วยงานส่วนกลาง โดยได้รับพระมหากรุณาธิคุณพระราชทาน พระราชทรัพย์ส่วนพระองค์ในการดำเนินงาน และเป็นค่าจ้างแรงงานให้แก่คนงานที่ปฏิบัติงานสำหรับการก่อสร้าง โครงสร้างพื้นฐานเพิ่มเติมได้รับการสนับสนุนเงินจากสำนักงาน กปร. จนกระทั่งฟาร์มตัวอย่างตามพระราชดำริได้พัฒนาขึ้น สามารถดำเนินงานได้อย่างค่อนข้างสมบูรณ์ สามารถผลิตพืชผลต่างๆ ส่งจำหน่ายสู่ท้องตลาดได้           

           ปัจจุบันฟาร์มฯ ได้จัดจ้างคนงานปฏิบัติงาน จำนวน 130 คน แบ่งเข้าไปทำงานในแผนกต่างๆ ตามความจำเป็น และเหมาะสมกับงาน ซึ่งเป็นการปฏิบัติงานที่นอกจากการใช้แรงงานแล้ว ยังได้รับการฝึกปฏิบัติในการประกอบอาชีพ เกษตรกรรมไปพร้อมกัน เป็นการเรียนรู้ที่ได้จากการปฏิบัติ เกิดทักษะจากการทำงานโดยตรง เมื่อเรียนรู้แล้วสามารถนำ ไปใช้ทำกินในที่ดินของตนเองได้

           ฟาร์มตัวอย่างตามพระราชดำริ เป็นพระราโชบายที่สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ มีพระราชประสงค์ ให้คนงานได้เรียนรู้วิธีการทำงานแล้วนำกลับไปประกอบอาชีพเองได้ เป็นการพัฒนาคนให้มีคุณภาพยิ่งขึ้น อันเป็น การพัฒนาที่ยั่งยืน เป็นการพระราชทานการศึกษานอกระบบให้ราษฎร เพื่อชีวิตความเป็นอยู่ที่ดีขึ้น เป็นแนวทางการแก้ไข ปัญหาทั้งระยะสั้นและระยะยาว กล่าวคือ เมื่อเข้ามาเป็นคนงานจะมีรายได้จากค่าจ้างเป็นค่ายังชีพ และเมื่อได้รับความรู้ กลับไปก็จะสามารถประกอบอาชีพเลี้ยงตนเองได้ตลอดไป

             นอกจากนั้น พระราโชบายที่ทรงเน้นตลอดเวลาอีกประการหนึ่ง คือ การเป็นแหล่งผลิตอาหารของจังหวัดนราธิวาส เป็นแหล่งอาหารทุกหมวดหมู่ ให้ประชาชนในพื้นที่ได้มีอาหารคุณภาพดีบริโภค ไม่ต้องสั่งซื้อจากนอกพื้นที่ ซึ่งต้อง สิ้นเปลืองทั้งค่าขนส่ง ต้องเสียเงินตราออกนอกพื้นที่ ช่วยให้เงินหมุนเวียนในพื้นที่ ทำให้เศรษฐกิจชุมชนดีขึ้น นับเป็น พระมหากรุณาธิคุณเป็นล้นพ้นแก่ชาวจังหวัดนราธิวาส ที่สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ ได้พระราชทาน ฟาร์มตัวอย่างตามพระราชดำริให้จังหวัดนราธิวาส จนเกิดคุณประโยชน์เอนกอนันต์อย่างหาที่สุดมิได้